Recensie: Gais – Dick Witte

wp-1455626951677.jpg

Recensie: Gais – Dick Witte
Uitgeverij: Noordboek

Omdat ik zelf bezig ben met het schrijven van een levensboek van een echtpaar, ben ik ook erg nieuwsgierig naar hoe andere schrijvers dat nu precies vastleggen: het levensverhaal van een ander. Want hoe vertel je nu zo’n persoonlijk verhaal, zonder dat het een opsomming van gebeurtenissen wordt? Hoe zorg je dat de lezer geboeid blijft? Lukt dat wel? Ik las daarom Gais van Dick Witte. Benieuwd wat ik daarvan vind? Lees dan maar gauw verder…

Samenvatting
Het boeiende levensverhaal van een energieke vrouw vol veerkracht, Friese nuchterheid en spirituele wijsheid. Gais Meinsma-Greydanus uit Jorwert. Een vrouw die het leven als een cadeau ervaart, hoewel datzelfde leven voor haar vaak niet gemakkelijk is geweest.

Het boek vertelt over haar jonge jaren, in de aanloop naar de Tweede Wereldoorlog. Over de ambivalente relatie met haar vader en over de oorlog die vader naar werkkampen stuurde en haar vriendinnetje naar de gaskamer. Het vertelt over haar fietstochten met wapens en munitie, en over haar zwangerschap tijdens het laatste oorlogsjaar.

Het ongehuwde moederschap, haar huwelijk met schilder Hendrik Meinsma, betaalde arbeid buitenshuis in een tijd dat dit voor gehuwde vrouwen nog niet gebruikelijk was én haar grote rol bij de organisatie van het Iepenloftspul, het jaarlijks terugkerend Openluchtspel van Jorwert, komen uitgebreid aan de orde. ‘Gais’ vertelt over de naoorlogse herrijzenis van een plattelandsgemeenschap en toenemende welvaart, maar ook over grote eenzaamheid en intens persoonlijk verdriet.

Een bijzonder boek over een bijzondere vrouw.

Over de auteur
Dick Witte (1951) is geboren in Dordrecht. Als student trok hij naar Amsterdam. In 1975 verhuisde hij naar Friesland en werd hij maatschappelijk werker bij de gezinszorg. In die tijd leerde hij Gais kennen.

Gais: ‘Iedere dag is een nieuwe dag met nieuwe mogelijkheden. Dat heb ik vaak tegen mijn kinderen gezegd. Ik heb geprobeerd om er elke dag nieuw leven bij ze in te blazen als ze somber waren. Klagen heeft nooit geholpen, praten wel, over hoe we verder gaan en waar we energie kunnen halen en openingen kunnen maken voor de weg die we samen moeten gaan.’

Mijn mening
Diep onder de indruk. Van deze sterke, eigenzinnige vrouw die weet wat ze wil en hoe ze dat het beste kan aanpakken. Maar ook van de auteur, die op indringende wijze de lezer meeneemt in het dorpsleven van Jorwert. Hij weet de juiste toon te zetten, het verhaal boeiend te vertellen en de lezer mee te nemen in het leven en de gevoelens van Gais. Zo wil ik ook een verhaal vertellen!

Het verhaal is duidelijk opgedeeld in een aantal hoofdstukken die belangrijke periodes in het leven van Gais markeren. Een alwetende verteller neemt je mee in het levensverhaal van Gais. Het is alsof je toeschouwer bent van het leven in Jorwert, van Gais en haar gezin. Het verhaal wordt afgewisseld met citaten van Gais, waardoor het soms voelt alsof ze zelf tegen je praat. Ik wilde haar soms zelf vragen gaan stellen, alsof ze naast me zat, maar besefte dan dat ik een boek aan het lezen was. Gek gevoel, dat je zo meegezogen wordt in een boek.

Ik kan dan ook maar één oordeel geven: dit boek heeft voor mij de volle 5 sterren verdiend. Ik kan het iedereen aanraden die geïnteresseerd is in levensverhalen, het leven in een dorp tijdens en na de Tweede Wereldoorlog, en die wil weten hoe het is om als vrouw je eigen weg te vinden in een wereld die door mannen geregeerd/gedicteerd wordt en je daarvan los te breken. Zeer indrukwekkend.

 

Advertenties

Recensie: Een man van goede hoop – Jonny Steinberg

wp-1454920861221.jpg

Voor uitgeverij Atlas Contact mocht ik een non-fictie verhaal recenseren. Het is niet het genre waar ik veel van lees, maar zo af en toe pak ik toch een waargebeurd verhaal. En dan blijken er ook nog wel eens pareltjes tussen te zitten. Of dat ook zo is met dit boek? Lees gauw verder en ontdek wat ik van Een man van goede hoop vind!

Samenvatting
Als de Somalische Asad Abdullahi acht jaar oud is, wordt zijn moeder voor zijn ogen doodgeschoten door rebellen. Negentien jaar later woont hij in Blikkiesdorp, de meest beruchte township van Kaapstad. Daar vertelt hij zijn aangrijpende verhaal aan schrijver Jonny Steinberg, gezeten op de bijrijdersstoel van diens auto. Asad zwerft door zuidoostelijk Afrika, overgeleverd aan de gunsten van verre familie en grillige vreemden. Lang is eenzaamheid zijn enige zekerheid – en toch blijft hij onvermoeibaar zoeken naar zijn kans op een beter leven. Dat brengt hem naar Zuid-Afrika, dat echter niet alleen rijker, maar ook gewelddadiger en xenofober is dan hij zich had kunnen voorstellen. Steinberg schrijft niet alleen het levensverhaal van Asad op, maar ook zijn eigen pogingen om de persoon die naast hem zit te begrijpen. Ook legt hij een duistere kant van hedendaags Zuid-Afrika bloot. Maar Een man van Goede Hoop laat vooral een intens menselijke strijd zien: het vallen en opstaan van een man met de onverzettelijke wil om iets van het leven te maken.

Over de auteur
Jonny Steinberg is een van de meest succesvolle Zuid-Afrikaanse non-fictieauteurs. Van zijn hand verschenen onder andere Three Letter Plague,dat door The Washington Post werd uitgeroepen tot ‘Book of the Year’, Midlands en The Number, beide bekroond met de Alan Paton Award, de belangrijkste non-fictieprijs van Zuid-Afrika. Ook doceert Steinberg African studies en crimonologie aan de universiteit van Oxford.

Mijn mening
Ik ben er nog stil van. Wat een indrukwekkend verhaal. Ik had me er wel op voorbereid dat het een heftig verhaal zou worden, maar ik had niet gedacht dat iemand, die zoveel meemaakt, zoveel te verduren krijgt, nog zoveel hoop houdt. Waarschijnlijk is dat de kracht die Asad op de been houdt, maar petje af, wat een doorzettingsvermogen, kracht en vooral veel goede hoop! De titel had niet beter gekozen kunnen zijn. En dan maakt het me niet uit of alles waar is wat Asad vertelt. De schrijver zegt het zelf al: als hij op een ander moment dezelfde vraag zou stellen, krijgt hij waarschijnlijk een (iets) ander antwoord. Dat geeft ook weer aan hoe flexibel Asad is, hoe goed hij zich weet aan te passen aan de omstandigheden.

En dan te bedenken dat dit het verhaal van zoveel vluchtelingen is. In wat voor wrede, soms ook rare wereld leven we? Het humane is er wel vanaf. Waarom haten mensen elkaar zo, alleen maar omdat ze van een andere clan zijn, of uit een ander land komen? Waar ik me vooral over heb verbaasd is de hele situatie in Zuid-Afrika. Na het apartheidsregime zou je toch denken dat de bevolking dat nooit meer zou willen. Maar nu zijn het juist de zwarte Zuid-Afrikanen die zich tegen elke andere zwarte buitenlander keren. Hoe krom is deze mentaliteit? Wat jou is aangedaan, dat wil je toch niet een ander aandoen? En dan die corruptie. Als zwarte buitenlander ben je in Zuid-Afrika nog minder waard dan een rat lijkt het wel. Schokkend.

Wat ik ook schokkend vind is dat er zo weinig over de situatie in Zuid-Afrika in de media komt. Alsof het niet belangrijk is wat mensen elkaar daar aandoen. Ik snap best dat er zoveel andere landen zijn waar het ook zo onrustig en gevaarlijk is, maar zelfs rond het WK Voetbal in 2010 heb ik niet veel over de onlusten gehoord zoals beschreven in dit boek.

Ik ben blij dat ik dit boek heb gelezen. Het geeft een kijkje in het leven van een vluchteling. Het maakt hen ook een mens van vlees en bloed. Asad is ook een vader, een echtgenoot, een werknemer, maar bovenal een man die zich staande probeert te houden. Ik kan dan ook niet anders dan dit indrukwekkende verhaal met 5 sterren belonen. Dit verhaal zal me nog wel een tijdje achtervolgen.